The existing new



EN (ακολουθεί το κείμενο στα ελληνικά)

Those who are truly contemporary, who truly belong to their time, are those who neither perfectly coincide with it nor adjust themselves to its demands. (…) But precisely because of this condition, precisely through this disconnection and this anachronism, they are more capable than others of perceiving and grasping their own time.”*

The current research agenda of the Postgraduate Program “Advanced Design: Innovation and Transdisciplinarity in Architectural Design” focuses on the emerging tendency of a large part of contemporary architectural discourse to search in the past for the basis of a new relation between architectural practice and the social and cultural conditions. It investigates how former theoretical approaches shape current architectural thinking and how they influence the use of digital and technological tools in design. The aim of this research is to enrich design practices and to explore how ideas and concepts of the past can be mutated into novel design processes.
During the ‘90s and ’00s, digital technologies acted as a driving force for many innovative approaches in architecture. They provided a wide range of tools and drastically expanded the possibilities for intervention in the built environment. Designers, through their use, gained confidence and strengthened their position within the professional spectrum. However, coupled with the economic prosperity of those decades, this led to an inconsiderate overproduction of forms and an overwhelmingly arrogant attitude towards the environment. At the same time, enthusiasm about advanced technology has sparked a doubt about established principles in architecture. Gradually, we have arrived at a paradoxical dead end. On the one hand, the application of technology is more important than ever before and, on the other, the architectural production has lost, to a large degree, its relevance to social concerns. Architecture enters into a state of redefinition attempting to address a rising technological development and, at the same time, a profound ecological and social crisis.
An appeal to architecture’s past might provide insights towards this direction. Not by reviving older practices and styles, but through their grafting and transformation towards the new, based on the confidence that innovation arises through a critical modulation of the already existing.
The Postgraduate Program “Advanced Design: Innovation and Transdisciplinarity in Architectural Design” rethinks about the links between architectural production, technology and culture. It focuses on a quest for the particular quality of design to invoke values relevant to humanity at large. This exploration takes place through the transdisciplinary confrontation and utilization of the computational technology as a creative force. Experimentation and exploratory design processes are not seen as an end in themselves but they are concerned about their contribution to the production of a critical architecture. Technology becomes the tool that enhances the role of architecture as a regulator of environmental conditions when supported by theoretical outlooks that link it to society and culture.
The Postgraduate Program “Advanced Design: Innovation and Transdisciplinarity in Architectural Design” aims at articulating design proposals that address the specificity and relevance in architecture. It aims at enhancing the ability of architecture to combine the insightful conceptions of different fields of knowledge into relevant and pertinent design proposals.



«Όσοι είναι πραγματικά σύγχρονοι, όσοι πραγματικά ανήκουν στην εποχή τους, είναι εκείνοι που ούτε συμπίπτουν απόλυτα με αυτήν, ούτε προσαρμόζονται στις απαιτήσεις της. (…) Αλλά ακριβώς λόγω αυτής της συνθήκης, ακριβώς μέσω αυτής της αποσύνδεσης τους και αυτού του αναχρονισμού, είναι πιο ικανοί από τους άλλους να αντιληφθούν και να συλλάβουν την εποχή τους. ”*

Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα “Σχεδιασμός Αιχμής: Καινοτομία και Διεπιστημονικότητα στον Αρχιτεκτονικό Σχεδιασμό” εστιάζει στην τρέχουσα ερευνητική θεματική του στην διαφαινόμενη τάση μεγάλου μέρους της σύγχρονης αρχιτεκτονικής να αναζητά στο παρελθόν τα ερείσματα που θα διαρθρώσουν μια νέα σχέση ανάμεσα στην αρχιτεκτονική πρακτική και στο κοινωνικό και πολιτισμικό γίγνεσθαι. Διερευνά πως παλαιότερες θεωρήσεις διαμορφώνουν την αρχιτεκτονική σκέψη και εξετάζει πως επηρεάζουν τη χρήση των ψηφιακών και τεχνολογικών μέσων στο σχεδιασμό. Μέσα από αυτή την έρευνα εμβαθύνει στην πράξη του σχεδιασμού και διερωτάται για το ρόλο του σχεδιασμού σήμερα και για τις δυνατότητες δημιουργικότητας και καινοτομίας.
Οι ψηφιακές τεχνολογίες λειτούργησαν κατά τις προηγούμενες δεκαετίες του ’90 και ’00 ως μια κινητήρια δύναμη για πολλές καινοτόμες προσεγγίσεις στην αρχιτεκτονική. Παρείχαν ένα ευρύ φάσμα εργαλείων και διευρύναν δραστικά την περιοχή δυνατοτήτων παρέμβασης στο κτισμένο περιβάλλον. Η χρήση τους στην αρχιτεκτονική έδωσε αυτοπεποίθηση για το ρόλο του σχεδιαστή και ισχυροποίησε τη θέση του μέσα στο επαγγελματικό φάσμα. Ωστόσο, μαζί με την οικονομική ευμάρεια αυτών των δεκαετιών, αυτό οδήγησε σε μια άκριτη μορφολογική παραγωγή και σε μια υπεροπτική στάση απέναντι στο περιβάλλον. Παράλληλα, ο ενθουσιασμός για την προηγμένη τεχνολογία προκάλεσε μια αμφισβήτηση καθιερωμένων αρχών και ιστορικών απόψεων στην αρχιτεκτονική. Σταδιακά φτάσαμε σήμερα σε ένα παράδοξο αδιέξοδο: Από τη μία η εφαρμογή της τεχνολογίας είναι περισσότερο σημαντική από ότι ποτέ άλλοτε στην ιστορία της αρχιτεκτονικής και από την άλλη η παραγωγή του αρχιτεκτονικού έργου έχασε την επαφή της με το ευρύτερο κοινωνικό γίγνεσθαι. Η αρχιτεκτονική μπαίνει σε μια κατάσταση επαναπροσδιορισμού επιχειρώντας να αντιμετωπίσει μια καλπάζουσα τεχνολογική ανάπτυξη και, την ίδια στιγμή, μια βαθύτατη οικολογική και κοινωνική κρίση.
Η αναφορά στο παρελθόν της αρχιτεκτονικής μπορεί να πληροφορήσει αυτή την κατεύθυνση. Όχι με την άγονη αναβίωση παλαιότερων πρακτικών και στυλ, αλλά με το μπόλιασμα και το μετασχηματισμό τους σε κάτι νέο, με βάση την πεποίθηση ότι η καινοτομία προκύπτει μέσα από την αναδιαμόρφωση του υφιστάμενου.
Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα “Σχεδιασμός Αιχμής: Καινοτομία και Διεπιστημονικότητα στον Αρχιτεκτονικό Σχεδιασμό” επανεξετάζει στην τρέχουσα θεματική του τη σχέση της αρχιτεκτονικής παραγωγής με την τεχνολογία και τον πολιτισμό. Εστιάζει στην αναζήτηση της ιδιαίτερης εκείνης ποιότητας του σχεδιασμού να επικαλείται αξίες οι οποίες ενδιαφέρουν ένα μεγάλο μέρος της ανθρωπότητας. Η διερεύνηση αυτή γίνεται μέσα από τη διεπιστημονική αντιπαράθεση και την αξιοποίηση του υπολογιστή ως δημιουργική δύναμη. Ο πειραματισμός και οι διερευνητικές σχεδιαστικές διαδικασίες δεν αποτελούν αυτοσκοπό αλλά ενδιαφέρουν ως προς τα αποτελέσματά τους και την παραγωγή μιας κριτικής αρχιτεκτονικής. Η τεχνολογία γίνεται το μέσο που ενισχύει το ρόλο της αρχιτεκτονικής ως ρυθμιστή των συνθηκών του περιβάλλοντος όταν υποστηρίζεται από θεωρητικές και ιστορικές απόψεις που την συνδέουν με την κοινωνία και τον πολιτισμό.
Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα “Σχεδιασμός Αιχμής: Καινοτομία και Διεπιστημονικότητα στον Αρχιτεκτονικό Σχεδιασμό” ενδιαφέρεται για την σύνταξη σχεδιαστικών προτάσεων που απαντούν σε συγκεκριμένα ζητήματα αντί της αλόγιστης παραγωγής μορφών χωρίς αντίκρισμα. Στοχεύει στην ανάκτηση της ικανότητας της αρχιτεκτονικής να διασχίζει τα διαφορετικά γνωστικά πεδία που την επηρεάζουν και νοηματοδοτούν τις σχεδιαστικές προτάσεις.

* Giorgio Agamben, What is the Contemporary?, in ‘Nudities’, Stanford University Press, 2011, p.14.